Παρασκευή, 8 Μαΐου 2015

Η τέταρτη διάσταση

Η θεωρία της σχετικότητας του Einstein προβλέπει πως το σύμπαν έχει τέσσερις διαστάσεις. Αν σκεφτούμε πως η θεωρία αυτή έχει αποδειχθεί (και συνεχίζει να αποδεικνύεται) πειραματικά τότε δεν έχουμε παρά να δεχθούμε την ύπαρξη της τέταρτης διάστασης. Όμως τι σημαίνει τέταρτη διάσταση και πως μπορούμε να την αντιληφθούμε;

Ας δούμε πρώτα τις τρεις διαστάσεις του χώρου με τις οποίες είμαστε εξοικειωμένοι. Αυτές είναι το πλάτος, το μήκος και το ύψος. Στο σχήμα 1 μπορούμε να δούμε τις διαστάσεις αυτές σε ένα δωμάτιο που είναι ορθογώνιο παραλληλεπίπεδο.

σχήμα 1, ένα δωμάτιο σε σχήμα ορθογώνιου παραλληλεπίπεδου. Η διάσταση
που είναι κάθετη στην εικόνα είναι το μήκος.
Παρατηρούμε πως οι διαστάσεις του μήκους, του ύψους και του πλάτους είναι κάθετες μεταξύ τους αφού η κίτρινη γραμμή στο σχήμα 1 (που υποδεικνύει το ύψος) είναι κάθετη στην πράσινη (που υποδεικνύει το πλάτος), η πράσινη είναι κάθετη στην κυανή (που υποδεικνύει το μήκος) και η κυανή είναι κάθετη στην κίτρινη. Αν μεταβούμε τώρα σε ένα τετραδιάστατο χώρο, εκτός από τις γνωστές διαστάσεις θα υπάρχει και μία τέταρτη χωρική διάσταση (η οποία συχνά αποκαλείται χρόνος) κάθετη στο μήκος, το πλάτος και το ύψος. Αυτό δεν μπορούμε να το φανταστούμε καθώς ζούμε σε έναν τρισδιάστατο χώρο και οι αισθήσεις μας έχουν περιοριστεί στις τρεις διαστάσεις. Έτσι, δεν έχουμε την ικανότητα να αντιληφθούμε τετραδιάστατα αντικείμενα. Εδώ πρέπει να πούμε τι ακριβώς είναι αυτά. Τετραδιάστατα αντικείμενα είναι αντικείμενα που έχουν και τις τέσσερις διαστάσεις όπως ακριβώς ο κύβος που είναι τρισδιάστατος έχει μήκος, πλάτος και ύψος και το τετράγωνο που είναι δισδιάστατο έχει μόνο πλάτος και μήκος. Έτσι, λοιπόν, το μόνο που μπορούμε να αντιληφθούμε από τα τετραδιάστατα αντικείμενα είναι η σκιά τους. Για να το καταλάβουμε αυτό ας φανταστούμε ένα επίπεδο και ένα τρισδιάστατο αντικείμενο πάνω από αυτό (σχήμα 2).

σχήμα 2, μία φωτεινή πηγή ρίχνει το φως της πάνω σε έναν τρισδιάστατο κύβο με αποτέλεσμα να δημιουργείται μία δισδιάστατη σκιά πάνω σε ένα επίπεδο.
Αυτό που βλέπουμε στο σχήμα 2 είναι η δισδιάστατη σκιά ενός τρισδιάστατου αντικειμένου πάνω σε ένα επίπεδο εξαιτίας μίας φωτεινής πηγής. Ακριβώς το ίδιο φαινόμενο είναι η σκιά που δημιουργείται από την κούπα του καφέ σας (τρισδιάστατο αντικείμενο) πάνω στο γραφείο σας (επίπεδο) όταν πέσει πάνω της το φως του ήλιου (φωτεινή πηγή) το πρωί. Αν ήμασταν δισδιάστατα όντα και ζούσαμε πάνω στο επίπεδο του σχήματος 2 δεν θα αντιλαμβανόμασταν την διάσταση του ύψους αφού ο κόσμος μας θα ήταν επίπεδος. Έτσι δεν θα μπορούσαμε να αντιληφθούμε τον τρισδιάστατο κύβο που υπάρχει σε ένα ορισμένο ύψος από πάνω μας. Όμως την σκιά του πάνω στον κόσμο μας θα μπορούσαμε κάλλιστα να την αντιληφθούμε αφού είναι δισδιάστατη και δεν έχει ύψος. Ακριβώς το ίδιο συμβαίνει και με εμάς. Ζούμε σε έναν τρισδιάστατο κόσμο όπου δεν μπορούμε να αντιληφθούμε την τέταρτη διάσταση. Αυτό που μπορούμε να αντιληφθούμε όμως είναι η τρισδιάστατη σκιά των τετραδιάστατων αντικειμένων.

Έτσι οι περιορισμένες αισθήσεις που έχουμε μας αποκόπτουν από τον πραγματικό κόσμο των τεσσάρων διαστάσεων. Σε αυτό το σημείο θα μπορούσαν να τεθούν ορισμένα ερωτήματα. Μήπως όλα αυτά που αντιλαμβανόμαστε είναι σκιές ενός άλλου (τετραδιάστατου) κόσμου; Υπάρχει η περίπτωση να υπάρχουν τετραδιάστατα όντα που μπορούν να μετακινούνται μπρος και πίσω στον χρόνο όπως εμείς μετακινούμαστε στον τρισδιάστατο χώρο όταν περπατάμε; Μήπως ορισμένα φαινόμενα που αδυνατούμε να εξηγήσουμε είναι αποτέλεσμα διαδικασιών που συμβαίνουν στον τετραδιάστατο χώρο (η σκιά του σχήματος 2 δεν θα μπορούσε να εξηγηθεί στον δισδιάστατο χώρο χωρίς τον τρισδιάστατο κύβο); Όλες αυτές οι ερωτήσεις προς το παρόν φτάνουν το όριο της φιλοσοφίας και δεν υπάρχει σωστή και λάθος απάντηση. Το μόνο σίγουρο είναι πως ο κόσμος δεν είναι έτσι όπως τον αντιλαμβανόμαστε. Παρ' όλα αυτά κάποια στιγμή ο νους του ανθρώπινου είδους θα φτάσει στο σημείο που θα ξεπεράσει τις αισθήσεις του όπως ακριβώς όταν ανακάλυψε την ύπαρξη της τέταρτης διάστασης χωρίς να την βλέπει με τα μάτια του.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου